ABD, İran ordusuna milyarlarca dolar aktarmakla suçladığı 50'ye yakın kurum ve kişiye yaptırım kararı aldı. ABD Maliye Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada listedekilerin, her ikisi de ABD yaptırımları altında olan İran Savunma ve Silahlı Kuvvetler Lojistik Komutanlığı (MODAFL) ve İran Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC) tarafından kullanılan bir "gölge bankacılık ağı" oluşturduğu belirtildi. Bu adım Hong Kong, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Marshall Adaları'ndaki onlarca şirketin yanısıra İran ve Türkiye merkezli firmaları da hedef aldı.

Listede Türk şirket de var

Açıklamada, yaptırım getirilen kişilerden Seyyid Muhammed Masnayi Necibi’nin İran'a yönelik ABD ve Avrupa yaptırımlarını aşmak amacıyla en az 2019 yılından bu yana İran Savunma ve Silahlı Kuvvetler Lojistik Komutanlığı Tedarik Bölümü ile koordineli olarak İran ve Türkiye'de çeşitli döviz bozdurma işlerini yöneten İranlı-Türk bir sarraf olduğu kaydedildi. Aynı açıklamada, Necibi’nin bu bölüm için yaptığı işlerin çoğunu şirketinin İran şubesi olan Sedef Döviz aracılığıyla yürüttüğü belirtildi. Necibi’nin, İran Savunma ve Silahlı Kuvvetler Lojistik Komutanlığı için paravan şirketler ve hesaplar kurmak, parasını İran dışındaki hesaplarda tutmak, sınır ötesine döviz taşımak, İran petrolünün satışından elde edilen geliri almak ve komutanlığın tedarikçilerine, İran Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığı'na ve Devrim Muhafızları'na fon aktarmak için yine bu bölüm ile birlikte çalıştığı da ifade edildi.

Doğrudan mali yardım sağlıyordu

Necibi’nin en az 2020'den bu yana komutanlığın kargo sevkiyatlarıyla ilgili transferler de dahil Çin Halk Cumhuriyeti, Marshall Adaları, Türkiye ve BAE'deki banka hesaplarına kendi adlarına ABD doları transferleri gerçekleştirmek için doğrudan üst düzey komutanlık yetkilileriyle birlikte çalıştığı ifade edildi. Necibi’nin ayrıca ABD tarafından yaptırım uygulanan Devrim Muhafızları Kudüs Gücü yetkilisi Behnam Şehriyari için Türkiye'de altın satışı yaparak Devrim Muhafızları Ordusu’na doğrudan mali yardım sağladığı kaydedildi. Maliye Bakanlığı açıklamasında Sedef Döviz’in, 2020'den bu yana komutanlığın tedarik bölümünün Sahara Thunder ve ABD'nin belirlediği Ensar Döviz de dahil diğer şirketlere ve döviz bürolarına yüz milyonlarca dolar değerinde Euro, Birleşik Arap Emirlikleri Dirhem’i ve dolar cinsinden transferler yapmasını sağladığı da vurgulandı. Necibi’nin ayrıca Sedef Döviz ile birlikte döviz hizmetleri veren Altın Yıldızlar Kıymetli Madenler Tekstil Sanayi Ticaret Limited Şirketi (Golden Stars) adlı Türkiye merkezli bir döviz şirketinin de sahibi olduğu hatırlatıldı. Açıklamada, Necibi’nin bu şirket aracılığıyla komutanlığın tedarik bölümü için Türkiye ve İran arasında nakit ve altın transferleri gerçekleştirdiği belirtildi. Ayrıca, Necibi’nin 2023 yılında komutanlık için on milyonlarca dolar değerinde nakit transferi gerçekleştirdiği kaydedildi. Maliye Bakanlığı bu ağın, özellikle petrol ve petrokimya satışından para kazanan İran Savunma ve Silahlı Kuvvetler Lojistik Komutanlığı ve İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun uluslararası finans sistemine erişim sağlamasını ve 2020'den bu yana milyarlarca dolara eşdeğer işlem yapmasını sağladığını belirtti. Bakanlık, her ikisinin de İranlı döviz büroları ve yabancı paravan şirketler aracılığıyla elde ettiği gelirin, Yemen'deki Husi grubu da dahil İran'ın vekil gruplarına silah ve finansman sağlanmasını ve Ukrayna'ya karşı savaşta kullanılmak üzere Rusya'ya insansız hava aracı transferini desteklediğini belirtti.

Adeyemo: Teröre karşı kendimizi savunuyoruz

Maliye Bakanı Yardımcısı Wally Adeyemo yaptığı açıklamada, "Terörizmi destekleyen fonların hareketine karşı uyanıklığı arttırmak için müttefiklerimiz ve ortaklarımızın yanısıra küresel finans sektörüyle birlikte çalışmaya devam ediyoruz. Bu, ABD tarafından İran halkına karşı haksız yere yürütülen ekonomik savaşın bir parçasıdır. Onlar saldırdı ve biz de kendimizi buna karşı savunuyoruz. Bu ekonomik savaşın sonucunu yaptırım uygulama kapasitesi değil, iradenin gücü belirleyecektir" dedi. ABD Maliye Bakanlığı, İran Savunma ve Silahlı Kuvvetler Lojistik Komutanlığı Tedarik Bölümü'nün, ABD'nin Nisan ayında yaptırım uyguladığı Sahara Thunder tarafından yürütülen petrol satışları da dahil gelir aklamak için Hong Kong veya BAE gibi bölgelerde kayıtlı çok sayıda paravan şirketi yöneten İran'daki döviz bürolarını kullandığını söyledi. Bakanlık o dönemde Sahara Thunder'ı İran Savunma ve Silahlı Kuvvetler Lojistik Komutanlığı’nın İran Devrim Muhafızları Ordusu ve Rusya'nın Ukrayna'daki savaşını destekleyen ticari faaliyetlerini denetleyen bir paravan şirket olmakla ve İran'ın binlerce insansız hava aracının tasarımı, geliştirilmesi, üretimi ve satışında kilit bir rol oynamakla suçlamıştı. Bu adım, yasaklı şirketlerin ve bireylerin ABD'deki varlıklarını donduruyor ve genel olarak Amerikalılar’ın bu şirketlerle iş yapmasını engelliyor. Bu şirketlerle belirli işlemlerde bulunanlar da yaptırımlara maruz kalma riskiyle karşı karşıya kalıyor.