Türkiye'nin yoğun diplomatik gayretleri sonucu geçen temmuz ayında Birleşmiş Milletler (BM) ile koordineli olarak İstanbul'da "Müşterek Koordinasyon Merkezi" kuruldu. Tahıl ürünlerinin güvenli transferi buradan takip edilmeye başlandı. Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar'ın ilgili taraflarla yaptığı görüşmeler ve Müşterek Koordinasyon Merkezi’nin yoğun çalışmaları sonucu tahıl yüklü ilk gemi 1 Ağustos'ta Odessa Limanı'ndan hareket etti.

İlk gemiyle 26 bin ton mısır taşındı

Ukrayna limanlarından 120 günü kapsayan anlaşma kapsamında ayrılan ilk gemi olma özelliğini taşıyan Razoni isimli Sierra Leone bayraklı kuru yük gemisi, taşıdığı 26 bin ton mısır ile Lübnan'ın Tripoli Limanı'na doğru hareket etti. Razoni'nin hareketinden dört gün sonra Panama bayraklı Navistar İrlanda, Malta bayraklı Rojen, İtalya ve Türk gemisi Polarnet Kocaeli'ye hareket etti. Üç gemi yaklaşık 60 bin ton tahıl ile Odessa ve Çernomorsk limanlarından ayrıldı. Bunların ardından Mustafa Necati, Star Helena, Glory, Riva Wind, Sacura, Arizona, Ocean Lion, Rahmi Yağcı, Sormovskiy 121 seyrine başlarken 13 Ağustos itibarıyla ayrılan gemilerin sayısı 17'ye ulaştı. Söz konusu gemilerden büyük bölümü Tekirdağ, İskenderun ve İzmir gibi Türkiye'deki limanlara ulaştı. İlk geminin ayrılmasının ardından iki hafta içinde Ukrayna limanlarından çıkan gemi sayısı 25'e ulaşırken taşınan tahıl miktarı 800 bin tonu geçti.

Ukrayna limanlarına giden gemiler

Dünya genelinde gıda krizi yaşanmasının önüne geçmek için yapılan çalışmalar sonucunda varılan mutabakat sadece Ukrayna limanlarındaki gemilerin ayrılmasını değil, aynı zamanda İstanbul'da kontrolü yapılan gemilerin Ukrayna limanlarına giderek tahıl sevkiyatı yapmasını da kapsıyordu. Bu kapsamda İstanbul Boğazı'ndan kontrolü yapılarak Ukrayna'ya giden ilk gemi Barbados bayraklı Fulmar S oldu. Gemi, 12 bin ton mısırı Çernomorsk Limanı'ndan alarak İzmir'e ulaştırdı. Ukrayna limanlarından dün itibarıyla ayrılan gemi sayısı 408'e ulaşırken sevkiyatı gerçekleştirilen buğday, mısır, arpa gibi tahıl ürünlerinin miktarı 9 milyon 200 bin tonu geçti. Ukrayna limanlarından tahıl yükü ile ayrılan gemilerden 195'inin belirlenen limanlara intikali tamamlandı. Sevkiyatı gerçekleştirilen tahılların yüzde 47'sinin Avrupa, yüzde 20'sinin Asya, yüzde 16'sının Türkiye, yüzde 13'ünün Afrika, yüzde 4'ünün ise Orta Doğu'ya gittiği belirtildi.